Allah, evreni kendi haline bırakabilir mi?

admin tarafından 23 Mar 2026 tarihinde paylaşılmıştır.

Bu; Allah'ın sıfatları açısından ele alınması gereken derin bir kelam sorusudur.

◆Allah'ın Kayyumiyeti

"Allah, O'ndan başka ilah yoktur. Diridir (Hayy), her an yaratıklarını gözetip durandır (Kayyum). O'nu ne bir uyuklama ne de uyku tutar." (Bakara, 255 — Ayetel Kürsî)

El-Kayyum ismi; Allah'ın evreni her an tutup ayakta tuttuğunu, an be an yönettiğini ifade eder.

◆Felsefî Boyut

Deizm anlayışı; "Allah evreni yarattı sonra kendi haline bıraktı" görüşünü savunur. İslam bunu kesinlikle reddeder.

Allah'ın evreni "kendi haline bırakması" mümkün değildir çünkü:

• ▸Evrenin var olmaya devam etmesi, Allah'ın sürekli desteğini gerektirir
• ▸Her an her zerreyi O tutar
• ▸O'nun tutmasını bırakması halinde her şey yok olur

◆Güneşin Batı'dan Doğması Rivayeti

Hz. Peygamber, kıyamete yakın güneşin batıdan doğacağını bildirmiştir. Bu; normal yasaların askıya alınmasının, Allah'ın her an kudreti elinde tuttuğunun işaretidir.

Sonuç: Allah evreni kendi haline bırakmaz; her an onu El-Kayyum sıfatıyla ayakta tutar.